Theo báo vũ khí quân sự cho biết : Patriot là hệ thống tên lửa đầy uy lực, nền tảng của hệ thống phòng không của quân đội Hoa Kỳ và luôn được xem là đối thủ số một họ hàng SAM nổi tiếng S-400 của Nga.
Hệ thống phòng không Patriot được sử dụng để bảo vệ trung tâm hành chính, khu công nghiệp lớn, các căn cứ quân sự khỏi tất cả các cuộc tấn công từ trên không bởi những vũ khí hiện đại và hệ thống điện tử tân tiến.
Patriot là hệ thống tên lửa phòng không tầm trung và tầm cao đa năng, có thể đồng thời phát hiện và theo dõi hơn 100 mục tiêu trong điều kiện nhiễu mạnh ở độ cao lên đến 24 km, có khả năng tác chiến trong mọi điều kiện thời tiết.
Từ AADS đến Patriot
Theo các nhà chức trách về vũ khí Việt Nam : Năm 1960 Quân đội hoa kỳ bắt đầu nhiên cứu hệ thống phòng không có khả năng đánh chặn đồng thời bốn mục tiêu trên không, đánh chặn được 95% tên lửa đạn đạo và đến tháng 7.1960 đã có 17 đề xuất phát triển.
Qua bao lần “nâng lên hạ xuống”, cuối năm 1962 chương trình phát triển mang tên AADS-70 được lựa chọn, nhưng đến 15/10/1964 Bộ trưởng quốc phòng Hoa Kỳ McNamara đã quyết định đổi tên chương trình thành SAM-D và công ty Raytheon được chọn làm nhà thầu để phát triển dự án đầy tham vọng trên, sau nhiều năm nghiên cứu và chế tạo nguyên mẫu đầu tiên được bắn thử vào tháng 10/1969.
Quy mô phát triển đầy đủ của SAM-D chỉ được đưa ra vào tháng 1/1976 sau khi hệ thống dẫn hướng bán chủ động của tên lửa được thử nghiệm thành công vào năm 1975 với tên gọi XMIM-104A và chính thức được mang tên hệ thống SAM Patriot vào tháng 5/1976.
Patriot sinh ra nhằm thay thế cho hệ thống phòng không tầm trung và tầm cao MIM-14, hệ thống phòng không chiến thuật tầm trung MIM-23 và sẽ là nền tảng của hệ thống đánh chặn tên lửa đạn đạo của Mỹ. Hệ thống Patriot đã phục vụ trong quân đội Mỹ từ tháng 12 năm 1981.
Thành tố của tổ hợp Patriot
Thành phần của hệ thống phòng không Patriot gồm có: Trạm chỉ huy AN/MSQ-104; Radar đa chức năng AN/MPQ-53; Bệ phóng M901; Tên lửa phòng không MIM104; Trạm nguồn năng lượng AN/MSQ-26; phương tiện kỹ thuật ngụy trang điện tử và cuối cùng là thiết bị kết nối thông tin.
Tên lửa dùng trong hệ thống phòng không Patriot là loại dẫn hướng MIM 104 với tốc độ tối đa 1.700m/s có chiều dài 5,3 m, đường kính thân 0,4 m và đầu đạn nặng 91 kg. Tên lửa có phạm vi bắn tối đa là 80 km ở độ cao tối đa 20 km, với các thông số này MIN104 quả là “em út” so với những tên lửa tiên tiến của hệ thống phòng không S-400.
MIN 104 được kiểm soát bằng hệ thống dẫn hướng kết hợp, ở giai đoạn đầu sử dụng phần mềm điều khiển, giai đoạn giữa sử dụng tín hiệu vô tuyến, giai đoạn cuối thì dùng phương pháp TMV, phương pháp này có thể làm giảm độ tin cậy của tên lửa khi đối đầu với chiến tranh điện tử nhưng cho phép tên lửa bay theo quỹ đạo tối ưu nhất để hạ gục mục tiêu.
Xe chỉ huy AN/MSQ-104 được bố trí trên khung xe M814, là nơi điều khiển, kiểm soát toàn bộ khả năng tác chiến của tổ hợp Patriot. Bên trong xe chỉ huy có các thiết bị liên lạc, các máy tính dữ liệu thiết bị đầu cuối và một số phụ kiện khác.
Radar mảng từng giai đoạn đa chức năng AN/MPQ-53 có đường kính 2,44m, dùng để tìm kiếm, phát hiện, nhận dạng, theo dõi, dẫn hướng tên lửa và có chức năng là bộ đếm điện tử-thực hiện đánh trả. Radar được bố trí trên xe móc hai cầu và được kéo đi nhờ xe kéo M818, các ăng-ten của radar xếp gọn được đặt trên nóc cabin.
AN/MPQ-53 với tầm họat động 100 km có khả năng phát hiện và theo dõi 90-125 mục tiêu, cung cấp dữ liệu dẫn hướng cùng một thời điểm 6 mục tiêu, có khả năng nhận dạng mục tiêu với khoảng cách tối đa là 35-50 km, phát hiện mục tiêu có vận tốc đối đa là 2.200 m/s (S-400 là 4800m/s), thời gian triển khai 25 phút chậm hơn 2,5 lần so với S-400.
Một tính năng đặc trưng của radar là có thể chuyển đổi các tín hiệu sang dạng kỹ thuật số, cho phép sử dụng máy tính để kiểm soát các chế độ hoạt động của nó.
Bệ phóng M901 được đặt trên khung xe moóc M860 và di chuyển bằng xe kéo chuyên dụng có khả năng cơ động cao. Mỗi xe phóng mang 4 tên lửa Patriot PAC-2 hoặc 16 tên lửa Patriot PAC-3 tùy chọn, bệ phóng liên lạc với xe chỉ huy ở khoảng cách lên đến 10 km, giúp cho hệ thống Patriot có khả năng phòng thủ với khu vực rộng.
Hạn chế của bệ phóng này giống như SA-2, muốn phóng tên lửa phải xoay bệ phóng theo hướng mục tiêu sẽ làm gia tăng thời gian sẵn sàng chiến đấu và không thuận lợi như việc phóng thẳng đứng của các tổ hợp hiện đại S-300, S-400 và cả HQ-9. Thời gian triển khai của tổ hợp là 30 phút, dài hơn đáng kể so với việc triển khai hệ thống phòng.
Chứng minh sức mạnh
Patriot là hệ thống tên lửa phòng không hiện đại duy nhất có “thâm niên” trên chiến trường (S-300, S-400 và HQ-9 chưa một lần ra trận).
Hệ thống tên lửa Patriot lần đầu tiên được kiểm chứng sức mạnh trên chiến trường trong chiến dịch “bão táp sa mạc” tại cuộc chiến tranh Vùng Vịnh năm 1991. Trong chiến dịch này, tên lửa Patriot PAC-2 đã bắn hạ tới 70% tên lửa Scud của Iraq phóng đến Arab Saudi và 40 % tên lửa bắn đến Israel.
Nhưng vào ngày 25/2/1991, một tên lửa Scud đã bắn trúng doanh trại Mỹ tại Dharan, làm 28 lính Mỹ thiệt mạng khiến Bộ Quốc phòng Mỹ thất vọng về khả năng phòng thủ của Patriot.
Patriot nâng tầm tác chiến
Với khả năng đánh chặn các mục tiêu trên không ở độ cao thấp và tầm gắn nên Bộ quốc phòng Hoa Kỳ đã quyết định thực thi các chương trình cải tiến hệ thống tên lửa Patriot theo từng giai đoạn với các phương án PAC-1, PAC-2 và PAC-3 để phù hợp với xu thế phát triển vũ khí trên không của thế giới.
Patriot PAC-1 nhằm tăng hiệu quả đánh chặn các tên lửa tên lửa đạn đạo chiến thuật và tăng góc quét của radar. PAC-1 lần đầu ra mắt vào tháng 3/1985 và tháng 9/1986 được tiến hành thử nghiệm tại thao trường White Sands với nhiệm vụ đánh chặn tên lửa “Lance” ở độ cao 8 km, nó đã làm chệch hướng của tên lửa “đối phương” đi vài km cách vị trí “bảo vệ”. Patriot tiếp tục được cải tiến lần hai, PAC-2, được thiết kế để bảo vệ các khu vực khỏi tên lửa đạn đạo chiến thuật bằng cách phá huỷ hoàn toàn mục tiêu chứ không chỉ là làm chệch hướng của nó và chúng đã được thử nghiệm lần đầu vào năm 1987.
Việc hiện đại hóa lần này gồm cải tiến đầu đạn tên lửa, đầu đạn mới được trang bị một kíp nổ mới và tăng khối lượng mảnh vỡ, một cải tiến nữa là thiết kế lại chương trình của radar AN/MPQ-53 nhằm cải thiện khả năng đánh chặn các tên lửa đạn đạo chiến thuật. Khuôn khổ hiện đại hoá lần thứ ba của Patriot- PAC-3 là tiếp tục nâng cao hiệu quả đánh chặn các mục tiêu trên không có sử dụng công nghệ “tàng hình” và mục tiêu đạn đạo với hai phương án tên lửa MIM109 và ERINT.
Tên lửa ERINT được chọn lựa vào 2.1994, là dạng tên lửa một tầng nhiên liệu rắn tấn công trực tiếp cơ động cao. Trong quá trình thử nghiệm, tên lửa đã nhiều lần phá hủy trực tiếp tên lửa đạn đạo với một phạm vi không quá 1.000 km. Với kích thước nhỏ gọn đáng kể so với các tên lửa trước đó, nên trên mỗi bệ phóng có thể bố trí tới 16 tên lửa và để tối đa hóa hiệu quả sử dụng SAM Patriot PAC-3 bệ phóng tên lửa ERINT sẽ được kết hợp với tên lửa MIM-104 làm gia tăng hỏa lực của khẩu đội lên thêm 75%.
Ngoài ra các tên lửa Patriot PAC-3 còn được trang bị hệ thống dẫn đường mới GEM-T cộng thêm những tính năng ưu việt của S-300V mà trước đó người Mỹ đã mua từ Nga, do đó PAC-3 có thể tấn công được các mục tiêu có diện tích phản xạ radar cực nhỏ. Kết quả từ những dự án nâng cấp lên tục, sâu rộng và được bổ sung thêm những tính năng ưu việt của các hệ thống phòng không tân tiến trên thế giới nên Patriot ngày càng trở nên mạnh mẽ hơn về tính năng kỹ chiến thuật nhằm bảo vệ vững chắc hơn nền “tự do” Mỹ.
Mời các bạn đón đọc "Hệ thống vũ khí hạ gục “con trời”: Lai ghép Hồng Kỳ 9 (P5)" vào sáng thứ Sáu (21/8) trên Tintuc.vn
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét